İhbar Tazminatı Hesaplama
Çalışma sürenizi ve giydirilmiş brüt ücretinizi girerek yasal ihbar sürenizi, tahmini brüt tazminatı ve vergi kesintileri sonrası net tutarı hesaplayabilirsiniz.
Ek ödemeleri dahil et
Hesaplama ayarları
Hukuki uyarı: Sonuç yaklaşık bilgi verir. Fesih türü, bildirimin hangi tarafça yapıldığı, ücret ekleri ve kümülatif vergi matrahı gerçek tutarı değiştirebilir.
WhatsApp ile danışınÖnemli: İhbar tazminatı her işten ayrılmada kendiliğinden doğmaz. Belirsiz süreli sözleşme, feshi yapan taraf, haklı neden bulunup bulunmadığı ve bildirim süresinin kullandırılıp kullandırılmadığı birlikte incelenmelidir.
İhbar Tazminatı Nedir?
İhbar tazminatı, belirsiz süreli iş sözleşmesini haklı bir neden olmadan ve kanuni bildirim süresine uymadan sona erdiren tarafın diğer tarafa ödemesi gereken tazminattır. Temel düzenleme 4857 sayılı İş Kanunu’nun 17. maddesinde yer alır.
İşveren, bildirim süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi hemen sona erdirebilir. Çalışan da haklı neden olmadan ve gerekli süreyi vermeden işten ayrılırsa koşullarına göre işverene ihbar tazminatı ödemekle karşılaşabilir.
Kısa cevap: İhbar süresi çalışma kıdemine göre 2, 4, 6 veya 8 haftadır. Brüt ihbar tazminatı, giydirilmiş günlük brüt ücretin ihbar günüyle çarpılmasıyla hesaplanır.
Yasal İhbar Süreleri
Kanundaki asgari bildirim süreleri çalışma kıdemine göre aşağıdaki gibidir:
| Çalışma süresi | İhbar süresi | Hesapta kullanılan gün |
|---|---|---|
| 6 aydan az | 2 hafta | 14 gün |
| 6 ay – 18 ay (18 ay dahil) | 4 hafta | 28 gün |
| 18 aydan fazla – 36 ay (36 ay dahil) | 6 hafta | 42 gün |
| 36 aydan fazla | 8 hafta | 56 gün |
Bu süreler asgari olup sözleşmeyle artırılmış olabilir. Artırılmış sürenin iki taraf bakımından uygulanması ve geçerliliği somut sözleşme ile yargı kararları çerçevesinde ayrıca değerlendirilmelidir.
İhbar Tazminatı Nasıl Hesaplanır?
Hesapta çıplak brüt ücretin yanında işçiye düzenli sağlanan ve para ile ölçülebilen menfaatler de dikkate alınabilir. Bu nedenle aylık düzenli yemek, yol, prim ve benzeri yan haklar brüt ücrete eklenerek giydirilmiş brüt ücret belirlenir.
Giydirilmiş aylık brüt ücret = Aylık brüt ücret + düzenli aylık yan haklar
Günlük brüt ücret = Giydirilmiş aylık brüt ücret ÷ 30
Brüt ihbar tazminatı = Günlük brüt ücret × ihbar süresi (gün)
Tahmini net tazminat = Brüt tazminat − gelir vergisi − damga vergisi
Kıdem tazminatındaki gibi bir ihbar tazminatı tavanı bulunmaz. Bununla birlikte hesaba katılacak ücret ve yan hakların düzenli olması, bordro ve diğer delillerle ispatlanabilmesi önemlidir.
Hangi ödemeler giydirilmiş ücrete eklenebilir?
- Düzenli ödenen yemek ve yol yardımları,
- Süreklilik gösteren primlerin uygun dönem ortalaması,
- Düzenli yakacak, konut veya benzeri para ile ölçülebilen menfaatler,
- Sözleşme veya işyeri uygulaması gereği devamlı sağlanan diğer ücret ekleri.
Tek seferlik ödemeler, masraf karşılıkları ve süreklilik göstermeyen menfaatler kural olarak farklı değerlendirilir. Aylık karşılığı bilinmeyen yıllık veya dönemsel yardımların aylık tutara çevrilmesi gerekebilir.
İhbar Tazminatında Vergi Kesintileri
İhbar tazminatı gelir vergisine ve damga vergisine tabidir. Gelir vergisi oranı çalışanın yıl içindeki kümülatif vergi matrahına göre değişebileceği için araçta varsayılan yüzde 15 oranı kullanıcı tarafından düzenlenebilir. Damga vergisi alanı binde 7,59 varsayılanıyla gelir.
İhbar tazminatından kural olarak sosyal güvenlik primi kesilmez. Ancak ödemenin bordroda hangi adla ve hangi hukuki nitelikle yer aldığı önem taşıdığından net tutar bordro hesaplamasıyla farklılaşabilir.
Örnek İhbar Tazminatı Hesabı
İki yıllık kıdemi bulunan, aylık brüt ücreti 45.000 TL ve düzenli aylık yan hakları 5.000 TL olan çalışanın giydirilmiş brüt ücreti 50.000 TL’dir. İki yıllık çalışma için ihbar süresi 6 hafta, yani 42 gündür.
| Günlük brüt ücret | 50.000 ÷ 30 = 1.666,67 TL |
|---|---|
| Brüt ihbar tazminatı | 1.666,67 × 42 = 70.000 TL |
| Gelir vergisi (%15 örneği) | 10.500 TL |
| Damga vergisi (binde 7,59) | 531,30 TL |
| Tahmini net tutar | 58.968,70 TL |
Bu örnek yalnızca yöntemi göstermek içindir. Uygulanacak gelir vergisi oranı ve hesaba dahil edilecek yan haklar değiştiğinde net tutar da değişir.
İhbar Tazminatı Hangi Durumlarda Gündeme Gelir?
- İşverenin belirsiz süreli sözleşmeyi haklı neden olmadan ve bildirim süresi vermeden feshetmesi,
- Bildirim süresinin eksik kullandırılması veya eksik kısmın ücretinin ödenmemesi,
- Çalışanın haklı neden olmadan ve yasal bildirim süresine uymadan işi bırakması nedeniyle işverenin talepte bulunması.
Belirli süreli iş sözleşmesinin süresinin dolması, deneme süresi içindeki fesih veya haklı nedenle derhal fesih gibi hallerde kural olarak ihbar süresi ve ihbar tazminatı uygulanmaz. Ancak sözleşmenin gerçekte belirli süreli olup olmadığı veya ileri sürülen haklı nedenin ispatlanıp ispatlanmadığı uyuşmazlık konusu olabilir.
Fesih ve İhbar Sürecini Belgelerinizle Değerlendirin
Fesih bildirimi, bordrolar, iş sözleşmesi, yan haklar ve çalışma süresi birlikte incelendiğinde ihbar tazminatı hakkı ve gerçek hesap daha sağlıklı belirlenebilir.
Talep, Arabuluculuk ve Zamanaşımı
İhbar tazminatı ödenmediğinde bordro, banka kaydı, işten ayrılış bildirgesi, fesih yazısı ve iş sözleşmesi gibi belgelerin korunması önemlidir. İşçi ve işveren alacağına ilişkin dava açılmadan önce kural olarak zorunlu arabuluculuğa başvurulur.
Zamanaşımı süresi, alacağın doğduğu tarih ve geçiş hükümlerine göre belirlenmelidir. Sürenin başlangıcı veya kesilmesi konusunda hak kaybı yaşamamak için somut dosya özelinde değerlendirme yapılması önerilir.
Sıkça Sorulan Sorular
İhbar tazminatı için bir yıl çalışma şartı var mı?
Hayır. Kıdem tazminatından farklı olarak bir yıllık asgari çalışma şartı yoktur. Altı aydan az kıdemi bulunan çalışan için yasal bildirim süresi 2 haftadır.
İstifa eden çalışan ihbar tazminatı alabilir mi?
Normal istifada çalışan kural olarak ihbar tazminatı alamaz. Üstelik haklı neden olmadan bildirim süresine uymayan çalışan koşulları varsa işverene ihbar tazminatı ödemekle karşılaşabilir. Haklı nedenle derhal fesih ise farklıdır.
İhbar süresinde çalışılırsa ayrıca tazminat ödenir mi?
Bildirim süresi usulüne uygun kullandırılmışsa aynı süre için ayrıca ihbar tazminatı doğmaz. İşveren bildirim süresine ait ücreti peşin ödeyerek sözleşmeyi derhal sona erdirebilir.
İhbar tazminatı net maaş üzerinden mi hesaplanır?
Hayır. Hesapta giydirilmiş brüt ücret esas alınır; ardından uygulanabilir gelir ve damga vergisi kesintileri tahmini net tutarı oluşturur.
İhbar tazminatında tavan var mı?
Kıdem tazminatındaki türden yasal bir ihbar tazminatı tavanı yoktur. Hesaba esas gerçek giydirilmiş brüt ücretin doğru belirlenmesi gerekir.
Yol, yemek ve prim hesaba eklenir mi?
Düzenli, süreklilik gösteren ve para ile ölçülebilen menfaatler koşullarına göre giydirilmiş brüt ücrete eklenebilir. Tek seferlik ödemeler ayrıca değerlendirilir.
İhbar tazminatından hangi kesintiler yapılır?
İhbar tazminatı gelir vergisi ve damga vergisine tabidir. Uygulanacak gelir vergisi oranı kümülatif matraha göre değişebilir; bu nedenle hesaplayıcıdaki oran düzenlenebilir.
Kıdem ve ihbar tazminatı birlikte alınabilir mi?
İki alacağın şartları ayrıdır. Somut fesih hem kıdem hem ihbar tazminatı şartlarını sağlıyorsa birlikte talep edilmeleri mümkün olabilir.
Hukuki Uyarı
Bu hesaplama aracı ve açıklamalar genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş, bordro veya kesin alacak hesabı değildir. İş sözleşmesinin türü, fesih nedeni, bildirimi yapan taraf, bildirim süresinin kullanımı, gerçek ücret, yan haklar, vergi matrahı, zamanaşımı ve delil durumu sonucu değiştirebilir.
Araç yalnızca yasal asgari ihbar süreleriyle yaklaşık ihbar tazminatını hesaplar; kıdem tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla çalışma, işe iade tazminatı, boşta geçen süre ücreti, faiz ve diğer işçilik alacaklarını kapsamaz. Somut durumunuz için hukuki danışmanlık almanız önerilir.