Suça İştirak, Yardım Etme ve Azmettirme

Suça iştirak, kasten işlenen bir suçun gerçekleştirilmesine birden fazla kişinin hukuken önem taşıyan katkıda bulunmasıdır. Her katkı aynı değildir. Suçun icrası üzerinde ortak hâkimiyet kuran kişi müşterek fail, başkasında suç işleme kararını oluşturan kişi azmettiren, mevcut suç kararını destekleyen veya icrayı kolaylaştıran kişi ise şartları varsa yardım eden olarak sorumlu tutulabilir.

Bir kişinin olay yerinde bulunması, faille arkadaş olması, telefonla görüşmesi, banka hesabının kullanılması veya suçtan sonra faille temas kurması tek başına iştirak için yeterli değildir. Sorumluluk; kişinin suç planını bilip bilmediği, hangi fiili ne zaman gerçekleştirdiği, katkının suçun icrasındaki ağırlığı ve ortak kastın kapsamı üzerinden bireyselleştirilir.

Suça İştirakin Hukuki Dayanağı

Suça iştirak hükümleri 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 37 ila 41. maddelerinde düzenlenir. TCK 37 faillik ve dolaylı failliği, TCK 38 azmettirmeyi, TCK 39 yardım etmeyi, TCK 40 bağlılık kuralını, TCK 41 ise iştirak hâlinde gönüllü vazgeçmeyi açıklar.

İştirak bağımsız bir suç değildir. Kişi, işlenmesine katıldığı temel suç üzerinden sorumlu tutulur. Bu nedenle önce somut olayda hangi suçun işlendiği veya en azından teşebbüs aşamasına geldiği, ardından her kişinin bu suça hangi sıfat ve kastla katıldığı belirlenir.

Suça İştirak Türleri

Müşterek Faillik Nedir?

TCK 37/1’e göre suçun kanuni tanımında yer alan fiili birlikte gerçekleştiren kişilerin her biri fail olarak sorumludur. Bunun için yalnızca önceden anlaşmak yeterli değildir. Kişilerin ortak suç işleme kararına dayanarak suçun icrası üzerinde birlikte hâkimiyet kurmaları gerekir.

Fiil üzerinde ortak hâkimiyet; suçun nasıl, ne zaman ve hangi rol dağılımıyla gerçekleştirileceğine ilişkin fonksiyonel kontrolü ifade eder. Her müşterek failin suç tipindeki bütün hareketleri bizzat yapması şart değildir. İş bölümü içindeki katkı suçun başarıya ulaşması bakımından önemliyse ve kişi ortak planın icrasını birlikte yönetiyorsa müşterek faillik gündeme gelebilir.

Müşterek faillik değerlendirmesinde özellikle:

• Suç öncesinde veya icra sırasında oluşan ortak karar,
• Görev paylaşımı ve kişilerin birbirlerinin fiillerinden haberdar olması,
• Katkının suçun icrası bakımından vazgeçilmez veya belirleyici niteliği,
• Kişinin olayın akışını yönlendirme veya durdurma imkânı,
• Suçtan beklenen menfaat ve sonuç üzerindeki ortak irade,
• İcra hareketlerinin başlama ve tamamlanma anındaki davranışlar

birlikte incelenir. Olay yerinde bulunmamak müşterek failliği her durumda engellemez; ancak uzaktan verilen sıradan bilgi veya tali destek de otomatik olarak ortak hâkimiyet oluşturmaz.

Dolaylı Faillik Nedir?

TCK 37/2’ye göre suçun işlenmesinde bir başkasını araç olarak kullanan kişi fail olarak sorumludur. Dolaylı fail, suçun icrasını gerçekleştiren kişinin iradesi veya kusur yeteneği üzerindeki üstünlüğü sayesinde olayın kontrolünü elinde tutar.

Hata içindeki bir kişinin, cebir veya tehditle hareket eden kişinin ya da kusur yeteneği bulunmayan bir çocuğun araç olarak kullanılması somut olaya göre dolaylı faillik oluşturabilir. Kusur yeteneği olmayan kişinin suçta araç olarak kullanılması hâlinde dolaylı failin cezası üçte birden yarısına kadar artırılır.

Dolaylı faillik ile azmettirme arasındaki ayrım önemlidir. Azmettirilen kişi kendi kusurlu iradesiyle suç işler; araç olarak kullanılan kişi üzerinde ise dolaylı failin irade hâkimiyeti bulunur.

Azmettirme Nedir?

Azmettirme, suç işleme düşüncesi henüz bulunmayan bir kişide belirli bir suçu işleme kararının oluşturulmasıdır. TCK 38’e göre başkasını suç işlemeye azmettiren kişi, işlenen suçun cezasıyla cezalandırılır. Azmettiren suçun icra hareketlerini bizzat yapmasa da faildeki suç kararının kaynağı olduğu için bu sorumluluk öngörülmüştür.

Azmettirmenin şartları

• Belirli veya belirlenebilir bir suçun işlenmesine yönelik yönlendirme bulunmalıdır.
• Azmettirilen kişide daha önce kesinleşmiş suç işleme kararı bulunmamalıdır.
• Azmettiren, failde karar oluşturduğunu bilmeli ve istemelidir.
• İşlenen veya teşebbüs edilen suç, azmettirenin kastının kapsamına girmelidir.
• Azmettirme ile suç kararı arasında somut bağlantı bulunmalıdır.

Para teklif etmek, menfaat sağlamak, ısrarlı telkin, otorite kullanmak, planı hazırlayıp faili ikna etmek veya failin kararını doğuran başka bir davranış azmettirme aracı olabilir. Kullanılan yöntemin mutlaka tehdit veya maddi menfaat içermesi gerekmez.

Üstsoy, altsoy ve çocuk üzerinden azmettirme

Üstsoy veya altsoy ilişkisinden doğan nüfuz kullanılarak suça azmettirme hâlinde azmettirenin cezası üçte birden yarısına kadar artırılır. Çocuğun suça azmettirilmesinde aynı artırım uygulanır ve üstsoy-altsoy ilişkisi aranmaz.

Azmettirenin belli olmaması

Azmettirenin kim olduğu bilinmiyorsa fail veya diğer suç ortağı, azmettirenin ortaya çıkmasını sağlayan bilgi vererek TCK 38/3’teki indirimden yararlanabilir. İşlenen suç ağırlaştırılmış müebbet hapis gerektiriyorsa yirmi yıldan yirmi beş yıla, müebbet hapis gerektiriyorsa on beş yıldan yirmi yıla kadar hapis cezası öngörülür; diğer hâllerde cezada üçte bir oranında indirim yapılabilir. İndirimin uygulanıp uygulanmayacağı ve miktarı somut olayın özelliklerine göre hâkim tarafından belirlenir.

Yardım Etme Nedir?

Yardım eden, suçun failiyle aynı ölçüde icra hâkimiyetine sahip olmadan suçun işlenmesini maddi veya manevi şekilde kolaylaştırır. Failde suç kararı zaten varsa bu kararı teşvik etmek veya kuvvetlendirmek azmettirme değil, yardım etme kapsamında değerlendirilebilir.

TCK 39/2’ye göre yardım etme hareketleri şunlardır:

• Suç işlemeye teşvik etmek,
• Suç işleme kararını kuvvetlendirmek,
• Fiilin işlenmesinden sonra yardımda bulunacağını vaat etmek,
• Suçun nasıl işleneceği konusunda yol göstermek,
• Fiilin işlenmesinde kullanılan araçları sağlamak,
• Suçun işlenmesinden önce veya işlenmesi sırasında yardım ederek icrayı kolaylaştırmak.

Araç kullanmak, gözcülük yapmak, kapıyı açık bırakmak, failin konum bilgisine ulaşmasını sağlamak, banka hesabı veya dijital altyapı temin etmek ve suçtan sonra saklama sözü vermek somut olaya göre yardım etme oluşturabilir. Ancak katkının suç planı bilinerek ve suçun icrasını kolaylaştırma kastıyla yapılması gerekir.

Yardım Etmenin Cezası

TCK 39’a göre işlenen suç ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiriyorsa yardım eden hakkında on beş yıldan yirmi yıla; müebbet hapis gerektiriyorsa on yıldan on beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Diğer hâllerde işlenen suç için verilecek ceza yarı oranında indirilir; ancak yardım eden hakkında verilecek ceza sekiz yılı geçemez.

Mahkeme önce temel suçun cezasını, nitelikli hâlleri ve kişinin kastının kapsamını belirler; ardından TCK 39 indiriminin uygulanacağı sonucu hesaplar. Yardım edenin katkısının ağırlığı, TCK 61 kapsamındaki temel ceza ve bireyselleştirme değerlendirmesinde ayrıca önem taşıyabilir.

Müşterek Fail ile Yardım Eden Nasıl Ayrılır?

İki kurum arasındaki temel ayrım fiil üzerinde ortak hâkimiyettir. Müşterek fail, ortak plan içinde suçun icrasını birlikte yönetir ve katkısı görev paylaşımının asli bir bölümüdür. Yardım eden ise icra üzerinde ortak kontrol kurmadan failin suçunu destekler veya kolaylaştırır.

Katkının zamanlaması tek başına belirleyici değildir. Suçtan önce yapılan planlama, icra anındaki ortak hâkimiyetin parçasıysa müşterek faillik; yalnızca bilgi veya araç temini niteliğindeyse yardım etme sayılabilir. Kararda hangi somut olgunun ortak hâkimiyet oluşturduğu açıklanmalıdır.

Azmettirme ile Yardım Etme Arasındaki Fark

Ayrım, asıl failin suç işleme kararının ne zaman ve nasıl oluştuğuna dayanır. Kişi daha önce suç işlemeye karar vermemişken bu karar sanığın davranışıyla doğmuşsa azmettirme; fail zaten kararlıysa kararın teşvik edilmesi veya güçlendirilmesi yardım etmedir.

“Bu işi yap” biçimindeki bir söz her zaman azmettirme değildir. Failin daha önceki hazırlıkları, yazışmaları, araç temini, hedef seçimi ve beyanları incelenerek kararın kaynağı belirlenir. Genel, belirsiz veya duygusal ifadelerin belirli bir suç kararını oluşturup oluşturmadığı da somut bağlamda değerlendirilir.

Bağlılık Kuralı Nedir?

TCK 40’a göre suça iştirak için kasten ve hukuka aykırı işlenmiş bir fiilin varlığı yeterlidir. Temel fiili işleyen kişinin kişisel kusur yeteneğinin bulunmaması, yaş küçüklüğü veya şahsi cezasızlık nedeni her durumda diğer iştirakçilerin sorumluluğunu kaldırmaz. Her kişi kendi kusurlu fiiline göre cezalandırılır.

İştirak eden kişi, başkasına ait kişisel cezasızlık veya indirim nedeninden otomatik olarak yararlanamaz. Aynı şekilde iştirakçinin şahsından kaynaklanan ağırlaştırıcı neden de kural olarak diğerlerine aktarılmaz. Her sanığın bildiği olgular ve kast kapsamı ayrı belirlenmelidir.

Özgü suçlara iştirak

Özgü suçlarda yalnızca kanunun aradığı özel sıfatı taşıyan kişi fail olabilir. Kamu görevlisi, sağlık mesleği mensubu, şirket yöneticisi veya belirli hukuki yükümlülüğün sahibi olma gibi sıfatlar buna örnek olabilir. Bu sıfatı taşımayan kişiler, suçun şartlarını bilerek katkıda bulunmuşlarsa azmettiren veya yardım eden olarak sorumlu tutulabilir.

Örneğin zimmet suçunun faili kural olarak görevi nedeniyle mal üzerinde zilyetlik veya koruma ve gözetim yükümlülüğü bulunan kamu görevlisidir. Özel sıfatı taşımayan kişinin sorumluluğu, katkısına göre iştirak hükümleri üzerinden belirlenebilir. Suçun özel koşulları zimmet suçu ve cezası rehberinde incelenmektedir.

İştirak İçin Suçun Tamamlanması Gerekir mi?

Suçun tamamlanması şart değildir; ancak temel fiilin en azından cezalandırılabilir teşebbüs aşamasına gelmesi gerekir. Fail hazırlık hareketlerinde kalmış ve icraya başlamamışsa katkı sağlayan kişinin iştirak sorumluluğu kural olarak doğmaz. Bununla birlikte gerçekleştirilen hazırlık hareketi başlı başına başka bir suç oluşturuyorsa o suçtan sorumluluk gündeme gelebilir.

Temel suç teşebbüs aşamasında kalmışsa azmettiren ve yardım eden de kastlarının kapsamına göre teşebbüs hükümleri dikkate alınarak sorumlu tutulabilir. Failin azmettirenin planını aşması hâlinde aşan sonuç, azmettiren veya yardım edenin kastına ya da kanundaki özel sorumluluk şartlarına girmiyorsa bu kişilere yüklenemez.

Taksirli Suçlara İştirak Mümkün müdür?

Teknik anlamda iştirak hükümleri kasten işlenen suçlar için uygulanır. Birden fazla kişinin taksirli davranışı aynı neticeye yol açarsa TCK 22/5 uyarınca herkes kendi kusuruna göre sorumlu olur. Bu durumda müşterek faillik, azmettirme veya yardım etme hükümleriyle ortak bir ceza sorumluluğu kurulmaz.

Örneğin bir iş kazasında işveren vekili, şantiye sorumlusu ve çalışanların farklı güvenlik yükümlülükleri bulunabilir. Her kişinin öngörülebilir neticeye etkisi, dikkat ve özen yükümlülüğü ile kusur derecesi ayrıca araştırılır.

Suçtan Sonra Yardım Etmek İştirak Sayılır mı?

Suç tamamlandıktan sonra ilk kez yapılan yardım, kural olarak tamamlanmış suça iştirak oluşturmaz. Ancak kişi suç işlenmeden önce, sonrasında faili veya eşyayı saklayacağına, kaçış sağlayacağına ya da delilleri ortadan kaldıracağına söz vermişse bu vaat failin kararını güçlendiren yardım etme hareketi olabilir.

Önceden verilmiş bir söz yoksa sonradan gerçekleştirilen hareket; suçluyu kayırma, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme, suçu bildirmeme ya da suç eşyasını kabul etme gibi bağımsız suçlar yönünden değerlendirilebilir. Yakın akrabalık ve özel cezasızlık hükümleri varsa ayrıca incelenir.

İştirak Hâlinde Gönüllü Vazgeçme

TCK 41’e göre iştirak hâlindeki suçlarda yalnızca gönüllü vazgeçen suç ortağı vazgeçme hükümlerinden yararlanır. Kişinin yalnızca olay yerinden ayrılması veya “ben vazgeçtim” demesi yeterli değildir; suçun tamamlanmasını veya neticenin gerçekleşmesini önlemek için ciddi ve uygun çaba göstermesi gerekir.

Suç gönüllü vazgeçenin gayreti dışında başka nedenle işlenmemişse veya bütün çabasına rağmen işlenmişse de bu kişi gönüllü vazgeçme hükümlerinden yararlanabilir. Ancak vazgeçme anına kadar gerçekleştirdiği hareketler bağımsız bir suç oluşturuyorsa bu suçtan sorumluluğu devam eder.

İştirak ile Suç Örgütü Arasındaki Fark

Bir suça birden fazla kişinin katılması tek başına suç işlemek amacıyla örgüt kurulduğunu göstermez. Örgüt suçunda hiyerarşik yapı, devamlılık, üye sayısı ve amaç suçları işlemeye elverişlilik gibi özel koşullar aranır. İştirak ise belirli bir suç veya suçlar bakımından ortak katkıyı düzenler.

Somut olayda hem örgüt suçu hem de örgüt faaliyeti kapsamında işlenen amaç suça iştirak gündeme gelebilir. Ancak her kişi yönünden örgütsel bağ ile belirli suça katkı ayrı delillerle gösterilmelidir.

Suça İştirak Nasıl İspatlanır?

İştirak iradesi çoğu zaman doğrudan bir sözleşmeyle değil; olay öncesi, sırası ve sonrasındaki davranışlardan çıkarılır. Bununla birlikte varsayıma dayalı toplu sorumluluk kurulamaz. Mahkûmiyet için kişinin temel suçu bildiği, katkıyı bu suça yönelik iradeyle yaptığı ve katkının kanundaki iştirak biçimlerinden birini oluşturduğu her türlü makul şüpheden uzak delillerle belirlenmelidir.

Başlıca deliller şunlar olabilir:

• Şüpheli, sanık, mağdur ve tanık anlatımları,
• Telefon görüşme trafiği ve baz istasyonu kayıtları,
• Hukuka uygun elde edilmiş mesaj ve e-posta yazışmaları,
• Kamera görüntüleri, plaka ve geçiş kayıtları,
• Banka hareketleri, ödeme ve kripto varlık transferleri,
• IP, cihaz, oturum ve kullanıcı kayıtları,
• Araç, silah, belge veya dijital altyapı teminine ilişkin kayıtlar,
• Konum ve seyahat verileri,
• Suçtan elde edilen menfaatin paylaşımını gösteren deliller,
• Arama, elkoyma ve inceleme tutanakları,
• Adli bilişim, ses, görüntü veya mali bilirkişi raporları.

İletişim sıklığı tek başına konuşmanın içeriğini, baz kaydı ise kişinin fiilen ne yaptığını göstermez. Deliller birbiriyle bağlantılı ve alternatif açıklamalar gözetilerek değerlendirilmelidir. Hukuka uygunluk ve ispat ilkeleri hakkında ceza muhakemesinde delillerin değerlendirilmesi içeriğinden bilgi alınabilir.

Dava Sürecinde İştirak Sıfatının Değişmesi

İddianamede müşterek fail olarak gösterilen kişi, yargılama sonunda yardım eden; yardım eden olarak gösterilen kişi ise delillere göre fail kabul edilebilir. Mahkeme fiilin hukuki nitelendirmesiyle bağlı değildir. Ancak cezanın ağırlaşmasına veya savunmanın yönünün değişmesine yol açacak bir nitelendirme yapılacaksa CMK 226 uyarınca ek savunma hakkı tanınmalıdır.

İddianamede kişinin hangi eylemle suça katıldığı açıklanmalıdır. Yalnızca “diğer sanıklarla birlikte hareket etti” biçimindeki soyut ifade, iştirak sıfatının ve savunma konusunun belirlenmesi için yeterli olmayabilir.

Şikâyet, Uzlaştırma ve Zamanaşımı

İştirak bağımsız suç olmadığından şikâyet, uzlaştırma ve dava zamanaşımı temel suça göre belirlenir. Failin müşterek fail, azmettiren veya yardım eden olması suçun şikâyete bağlı niteliğini tek başına değiştirmez. Bununla birlikte mağdur ve suç sayısı, iştirakçinin kastı ve özel kanuni istisnalar ayrı incelenir.

Temel suç uzlaştırmaya tabi ise iştirakçiler bakımından uzlaştırma hükümleri kişi ve fiil bazında uygulanır. Zamanaşımı süresi temel suç için öngörülen cezanın üst sınırına göre hesaplanır; iştirak sıfatına ilişkin indirimler zamanaşımı sınıfını her durumda değiştirmez. Kesilme ve durma nedenleri her kişi bakımından ayrıca değerlendirilmelidir.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Suça iştirak, kendi başına mahkemenin görevini belirleyen bir suç tipi değildir. Görevli mahkeme, iştirak edilen temel suçun kanuni cezası ve varsa özel görev hükmüne göre belirlenir. Dosya suçun niteliğine göre asliye ceza, ağır ceza veya özel görevli ceza mahkemesinde görülebilir.

Yetki kural olarak suçun işlendiği yer mahkemesine aittir. Birden fazla şehirde gerçekleştirilen hazırlık ve icra hareketleri, bilişim sistemi üzerinden işlenen suçlar ve bağlantılı dosyalarda CMK’nın özel yetki ve bağlantı hükümleri uygulanabilir. İştirakçilerin aynı dosyada yargılanması mümkün olmakla birlikte dosyaların birleştirilmesi savunma hakkı ve yargılamanın düzeni gözetilerek karara bağlanır.

Uygulamada Sık Yapılan Hatalar

• Olay yerindeki herkesi müşterek fail kabul etmek,
• Arkadaşlık veya akrabalık ilişkisini iştirak delili saymak,
• Ortak suç kararı ile fiil üzerindeki ortak hâkimiyeti ayrı ayrı göstermemek,
• Faildeki suç kararının azmettirmeden önce oluşup oluşmadığını araştırmamak,
• Tali katkıyı gerekçesiz biçimde faillik olarak nitelendirmek,
• Hesap veya araç sahibini, suç kastı ispatlanmadan sorumlu tutmak,
• Suçtan sonraki yardımı önceden verilmiş vaat bulunmadan iştirak saymak,
• Özgü suçta fail için aranan özel sıfatı dikkate almamak,
• Bir sanığın kişisel ağırlaştırıcı nedenini bütün iştirakçilere uygulamak,
• Temel fiil teşebbüs aşamasına gelmeden iştirak cezası vermek,
• Gönüllü vazgeçenin suçu önleme çabasını araştırmamak,
• HTS, baz veya banka kaydını diğer delillerden bağımsız kesin kanıt saymak,
• İddianameden daha ağır iştirak sıfatı uygulanırken ek savunma hakkı vermemek.

Sık Sorulan Sorular

Suça iştirak nedir?

Suça iştirak, kasten ve hukuka aykırı bir suçun gerçekleştirilmesine birden fazla kişinin faillik, azmettirme veya yardım etme biçimlerinden biriyle katılmasıdır.

Müşterek fail kimdir?

Ortak suç işleme kararı kapsamında suçun icrası üzerinde diğer kişilerle birlikte hâkimiyet kuran kişi müşterek faildir ve işlenen suçun faili olarak sorumlu olur.

Olay yerinde bulunan herkes müşterek fail midir?

Hayır. Olay yerinde bulunmak tek başına yeterli değildir. Kişinin ortak suç kararı, icra üzerindeki hâkimiyeti, katkısı ve kastı somut delillerle belirlenmelidir.

Azmettirme nedir?

Azmettirme, daha önce suç işleme kararı bulunmayan kişide belirli bir suçu işleme kararının oluşturulmasıdır. Azmettiren, işlenen suçun cezasıyla cezalandırılır.

Yardım etme nedir?

Yardım etme; failin suç kararını teşvik veya takviye etmek, yol göstermek, araç sağlamak ya da suçtan önce veya suç sırasında icrayı bilerek kolaylaştırmaktır.

Yardım eden ne kadar ceza alır?

Ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçta on beş yıldan yirmi yıla, müebbet gerektiren suçta on yıldan on beş yıla kadar hapis uygulanır. Diğer suçlarda ceza yarı oranında indirilir ve sekiz yılı geçemez.

Azmettirme ile yardım etme arasındaki fark nedir?

Azmettiren failde suç kararını oluşturur. Fail zaten suç işlemeye karar vermişse bu kararı güçlendiren veya icrayı kolaylaştıran kişi şartları varsa yardım eden sayılır.

Banka hesabını kullandırmak yardım etme sayılır mı?

Her durumda değil. Hesap sahibinin temel suçu ve paranın suçla bağlantısını bilmesi, hesabını bu suçun icrasını kolaylaştırma kastıyla kullandırması ve somut katkısı delillerle gösterilmelidir.

Suçtan sonra yardım etmek iştirak midir?

Önceden verilmiş yardım sözü yoksa suç tamamlandıktan sonraki davranış kural olarak iştirak değildir; suçluyu kayırma veya delilleri yok etme gibi ayrı suçlar oluşturabilir.

Taksirli suça iştirak olur mu?

Teknik anlamda iştirak hükümleri kasten işlenen suçlarda uygulanır. Taksirli neticeye birden fazla kişi yol açmışsa herkes kendi kusurlu davranışına göre sorumlu olur.

İştirak hâlinde gönüllü vazgeçme mümkün müdür?

Evet. Yalnızca gönüllü vazgeçen ve suçun tamamlanmasını veya neticenin gerçekleşmesini önlemek için ciddi çaba gösteren iştirakçi bu hükümlerden yararlanabilir.

Suça iştirak davalarında görevli mahkeme hangisidir?

Görevli mahkeme iştirak edilen temel suçun cezasına ve özel görev kurallarına göre belirlenir. İştirak, tek başına ayrı bir mahkeme görevi oluşturmaz.

Kaynakça

• 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu; özellikle madde 22, 35-41, 61 ve ilgili suç hükümleri.
• 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu; özellikle iddianame, bağlantılı davalar, deliller ve ek savunmaya ilişkin hükümler.
• 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri Kanunu.
• Yargıtay Ceza Genel Kurulu ve ceza dairelerinin müşterek faillik, fiil üzerinde ortak hâkimiyet, azmettirme ve yardım etmeye ilişkin kararları.
• Mevzuat, canlı sitemap ve mevcut içerik kontrol tarihi: 8 Eylül 2026.