Mühür Bozma (Mühür Fekki) Suçu Nedir? → TCK 203 Maddesi Açıklaması
Mühür bozma suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 203. maddesinde düzenlenen ve kamu güvenine karşı işlenen suçlardan biridir. Bu suç, yetkili makamlar tarafından kanun veya emre dayanarak konulan mühürün izinsiz olarak kaldırılması veya mührün konuluş amacına aykırı davranışlarla ortadan kaldırılmasıyla oluşur.
Bir yerde veya eşyada “kanun ya da yetkili makam emriyle” mühürleme yapılmışsa, bu mühürün kaldırılması, bozulması ya da amacı dışında kullanılmaya devam edilmesi mühür bozma suçunu meydana getirir.
Basit örnekle:
Ruhsatsız olduğu için belediye tarafından mühürlenen işyerinin mühürlenmesine rağmen çalıştırılması,
Yetkili mühür konulduktan sonra mührün sökülmesi veya iptal edilmesi
→ Bu durumlar “mühür bozma suçu” kapsamına girer.
Mühür bozma suçunun oluşabilmesi için bazı hukuki unsurlar vardır:
Mühürleme işlemi kanun veya yetkili makam tarafından yapılmış olmalıdır.
Fail, bu mühürü kasıtlı olarak kaldırmalı veya mührün konulma amacına aykırı davranmalıdır.
Mührün izinsiz olarak kaldırılması veya ilgili hükümlere uyulmaması gerekir.
???? Mühür sadece kaldırılmaz; mührün konulma amacına aykırı davranmak (örneğin mühürlü yerde illegal faaliyet yürütmek) de suçtur.
Türk Ceza Kanunu 203. madde uyarınca mühür bozma suçu için şu yaptırımlar öngörülmüştür:
6 aydan 3 yıla kadar hapis cezası
veya adli para cezası
(her iki ceza aynı anda verilemez).
Hapis cezası seçilirse, bu ceza adli para cezasına çevrilemez.
Aynı zamanda hâkimin takdirine göre:
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması veya
Cezanın ertelenmesi
gibi lehe uygulamalara da karar verilebilir.
Mühür bozma suçu hakkında etkin pişmanlık hükümleri uygulanmaz. Ayrıca, bu suç uzlaşma kapsamında olmayan suçlar arasındadır; yani taraflar arası anlaşma ile dava sonlandırılamaz.
Bu suç için şikayet şartı yoktur; savcılık resen soruşturma yapar. Dolayısıyla mağdurun şikâyet etmesi gerekmez. Ancak dava, suçun işlendiği tarihten itibaren belirlenen zamanaşımı süreleri içinde açılmazsa düşer.
Mühür bozma suçlarına ilişkin davalarda çoğunlukla Asliye Ceza Mahkemesi görevli mahkemedir.
Yargılama, suçun niteliğine göre seri muhakeme veya olağan yargılama usulüne göre yürütülür.
Bir işyeri, ruhsat eksikliği nedeniyle belediye ekiplerince mühürlenir.
➡️ Bu mühür kaldırılarak işletme açılırsa, mühür bozma suçu oluşur.
Elektrik sayacı mühürlü iken, mühür sökülerek sayaç çalıştırılırsa bu da suçtur (kanuni dayanağa göre).
Mühür bozma suçu:
Kamu güvenine aykırı suçlar arasında yer alır,
Kanuni emre dayanan mühürün izinsiz kaldırılması veya amacına aykırı davranışla ortadan kaldırılması suçtur,
6 ay – 3 yıl hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır.